Zaadbalkanker, ook wel testiscarcinoom of teelbalkanker genoemd, is kanker van de zaadbal. Het is de meest voorkomende vorm van kanker bij jong volwassen mannen. In het Catharina Ziekenhuis kunt u terecht voor diagnostiek en behandeling.

Wat is zaadbalkanker?

Zaadbalkanker ontstaat meestal in de kiemcellen, dit zijn de cellen die het zaad produceren.  Tumoren uit deze cellen heten daarom ook wel kiemceltumoren. Sporadisch ontstaat zaadbalkanker ook uit andere cellen van de zaadbal. Hierbij gaat het om zeldzame soorten zaadbalkanker. Zaadbalkanker komt voornamelijk bij relatief jonge mannen voor (tussen de 20-40 jaar).

Oorzaken van zaadbalkanker

Over de oorzaken van zaadbalkanker is nog weinig bekend.

Symptomen bij zaadbalkanker

De meeste mannen bij wie zaadbalkanker wordt vastgesteld, hebben zelf een verandering aan een zaadbal gemerkt:

  • Een zwelling van de zaadbal en/of een verharding in de zaadbal. Hierdoor voelt deze anders aan. De verharding is meestal pijnloos, maar kan soms wél pijn doen.
  • Een dof, zwaar gevoel in de onderbuik, achter de balzak of in de balzak zelf. Ongeveer één derde van de patiënten meldt dit.

Bij sommige mannen wordt zaadbalkanker vastgesteld vanwege de klachten die zij hebben door de uitzaaiingen. Deze klachten worden meestal veroorzaakt door een zwelling van de lymfeklieren. Door deze zwelling kunt u last hebben van buikpijn of rugpijn.

Andere symptomen van zaadbalkanker kunnen zijn:

  • zwelling van de borstklier(en) of van het gebied rond de tepel(s), met of zonder pijn
  • kortademigheid en/of bloed ophoesten, veroorzaakt door uitzaaiingen in de longen
  • vermoeidheid of gewichtsverlies zonder aanwijsbare reden

Onderzoeken bij zaadbalkanker

Om de diagnose zaadbalkanker te kunnen stellen, zijn verschillende onderzoeken nodig. Hierbij kan het gaan om één of meer van de volgende onderzoeken:

Alle patiënten met zaadbalkanker worden besproken in ons wekelijks multidisciplinair overleg waarbij alle betrokken vakgroepen bij betrokken zijn (zoals de behandelend uroloog, medisch oncoloog, radiotherapeut, patholoog-anatoom, radioloog, verpleegkundig consulent, verpleegkundig specialist). Zo komen we gezamenlijk tot het beste behandeladvies voor de individuele patiënt.

Behandeling bij zaadbalkanker

Operatie

Als het vermoeden bestaat dat u zaadbalkanker heeft, dan stelt de arts u een operatie voor waarbij de zaadbal wordt verwijderd. Deze operatie is ook het begin van de behandeling. Als het weefselonderzoek van de verwijderde teelbal bevestigt dat er zaadbalkanker is, dan krijgt u advies over de verdere behandeling. Indien u een mogelijke kinderwens heeft, bespreekt de uroloog met u de mogelijkheden voor het invriezen en opslaan van sperma.

De verdere behandeling van zaadbalkanker hangt van veel factoren af (bloedonderzoek, weefselonderzoek, uitslag CT-scan).
Indien er geen aanwijzingen voor uitzaaiingen zijn, wordt er vaak voor gekozen om geen verdere behandeling te verrichten en alleen nauwlettend te controleren. Soms wordt aanvullend nog chemotherapie gegeven.

Er is helaas een aanzienlijk risico dat de zaadbalkanker terug komt. Dit risico is in de eerste jaren na de diagnose het hoogst. De eerste jaren worden patiënten dan ook nauwlettend gecontroleerd op onze polikliniek. In de loop der jaren neemt dit risico af en zal steeds minder vaak een controle plaatsvinden. Controles bestaan uit lichamelijk onderzoek, bloedonderzoek, CT-scan, longfoto en soms echografie.

Indien er sprake is van uitgezaaide zaadbalkanker wordt meestal gestart met chemotherapie of in enkele gevallen met bestraling. Na de chemotherapie moet er soms nog een operatie verricht worden waarbij de lymfeklieren in de buik worden verwijderd. Eventuele bestraling wordt in het Catharina Ziekenhuis gegeven. Wij verwijzen onze patiënten naar het Jeroen Bosch Ziekenhuis indien er chemotherapie moet worden gegeven. Gelukkig zijn veruit de meeste patiënten met uitgezaaide zaadbalkanker te genezen doordat deze vorm van kanker zeer gevoelig is voor chemotherapie.

Deel deze pagina