Photodynamische therapie (Folder)

Dermatologie
Michelangelolaan 2
5623 EJ Eindhoven
040 - 239 91 11
Catharina een Santeon ziekenhuis

Photodynamische therapie (Folder)

In overleg met uw arts is besloten dat u behandeld wordt met  photodynamische therapie (hierna afgekort als PDT). Het is goed u te realiseren dat voor u persoonlijk de situatie anders kan zijn dan hier beschreven wordt.

Wat is photodynamische therapie (PDT)?

PDT is een vorm van lichttherapie (geen bestraling) waarbij de onrustige en kwaadaardige cellen veranderen en afsterven. Deze cellen worden met behulp van een crème gevoelig gemaakt voor rood licht. Nadat de crème een aantal uur is ingetrokken wordt de aandoening op de huid belicht. Het intrekken van de crème en belichten van de huid kan 4 tot 7 uur duren, afhankelijk van het te behandelen plekje. Na een paar weken worden de behandelde cellen vervangen door nieuwe gezonde cellen.

Wanneer kunt u met PDT behandeld worden?

Dit kan bij:

  • een bepaalde vorm van huidkanker (oppervlakkig groeiend basaalcelcarcinoom);
  • als aanvullende behandeling van deze huidkanker voor of na een chirurgische ingreep;
  • actinische keratose (zonbeschadiging van de huid);
  • morbus Bowen (voorstadium van een bepaalde vorm van huidkanker).

Voorbereiding

Als de te behandelen plekken op uw schedel voorkomen, adviseren wij u een pet of hoed mee te nemen. Deze kunt u tijdens het intrekken van de zalf dragen of na de behandeling over het verband.

Als u een belichting in het gelaat krijgt, kunt u die dag geen crème gebruiken.

Soms is het nodig om de huid van tevoren soepel en vrij van korstjes te maken. Als dit voor u van toepassing is, wordt door de arts van tevoren met u overlegd hoe te handelen.

U mag de dag van de behandeling gewoon eten en uw medicijnen innemen.

Als u kort na de behandeling met vakantie gaat naar een zonnig land is het belangrijk om dit te melden bij de verpleegkundige. De behandeling vindt dan op een ander tijdstip plaats.

Houdt u er rekening mee dat u niet zelf terug naar huis kunt rijden na een behandeling van een aandoening in uw gezicht

De behandeling

Waar meldt u zich?

Op de afgesproken datum en tijd meldt u zich altijd eerst bij de polikliniek Dermatologie.

Verloop behandeling

Afhankelijk van de aandoening bestaat de behandeling uit twee of drie onderdelen. Sommige aandoeningen hebben twee belichtingstijden nodig:

  1. 3 tot 4 uur na het aanbrengen van de crème ongeveer 4 minuten belichten.
  2. Nog eens na 2 tot 2,5 uur wachten ongeveer 18 minuten belichten.

Bij andere aandoeningen volstaat een belichting van ongeveer 8 minuten na drie tot vier uur nadat de crème is aangebracht.

De behandeling begint in de ochtend met het insmeren van de te behandelen plaats. Deze wordt daarna lucht en lichtdicht ingepakt.

De verpleegkundige spreekt een tijd met u af voor het tweede deel (en eventueel het derde deel) van de behandeling.

U mag na het insmeren met de creme het ziekenhuis verlaten.

Het tweede deel van de behandeling volgt na drie tot vier uur. Dan heeft de huid voldoende werkzame stof uit de crème opgenomen.

De lamp wordt ingesteld en hangt ongeveer vijf tot tien centimeter boven de huid.

Het intens felle rode licht is niet schadelijk voor de ogen of de omringende huid. Omdat het niet prettig is om lang in het felle licht te kijken, krijgt u een neutraliserende bril op. Na het aanzetten van de lamp blijft de verpleegkundige in de buurt. De lamp springt vanzelf uit als de behandeling voltooid is. Een eventuele tweede belichting begint ongeveer twee uur na de eerste.

Afhankelijk van de aandoening wordt de behandeling ongeveer 1 week later herhaald (Morbus Bowen).

De behandeling is in veel gevallen niet pijnloos. De lamp geeft vaak een branderig gevoel op de ingesmeerde plekken. De hevigheid wordt per persoon verschillend ervaren. Het licht op zich is niet warm, het is de combinatie creme en licht die pijn kan geven.

Er zijn mogelijkheden om de pijn ter plaatse te verlichten, bijvoorbeeld door te koelen of plaatselijk te verdoven. Als u pijn heeft tijdens de behandeling, meldt dit dan direct aan de verpleegkundige.

Na de behandeling

De behandelde plek kunt u eventueel thuis met vette zalf of koelzalf insmeren.

Afhankelijk van de grootte van de behandelde plek kunt u de dagen na de behandeling de volgende reacties verwachten:

  • Pijn (één tot drie dagen); U mag zo nodig 4 keer per dag 2 tabletten paracetamol (500 mg) innemen.
  • Roodheid (één tot twee weken);
  • Zwelling (twee tot vijf dagen);
  • Korstvorming of schilfervorming (twee tot tien dagen);
  • Kleurverandering van de huid ( tot twee maanden).

Enkele richtlijnen (eventueel):

  • U kunt de huid koelen met koelzalf of een natte doek. Een cold-pack kan ook prettig zijn.
  • U mag met de behandelde huid na één dag douchen.
  • Als de zon schijnt na de behandeling dan raden wij u aan de plekken in ieder geval drie dagen afgedekt te houden. Gebruik daarna altijd een hoge beschermingsfactor (30-50) op de huid als u de zon ingaat.
  • Het gebruik van zonnebank wordt door dermatologen altijd ontraden.
Controle

Op de dag van de laatste behandeling krijgt u een controleafspraak mee van de verpleegkundige.

Mogelijke complicaties en risico’s

Soms komt het voor dat de behandelde plek gaat ontsteken. Dit kunt u herkennen door een kloppend gevoel, toenemende pijn en aan pus op de huidplek. In dat geval is het belangrijk dat u contact opneemt met de polikliniek Dermatologie.

Er bestaat een kans dat u ongewenst pigment aanmaakt in het behandelde gebied, als u in de weken na de behandeling in de zon gaat. Dit kan ook ontstaan als u gebruik maakt van de zonnebank. Gebruik altijd een hoge zonnefactor (30-50) in de zon en ga niet onder de zonnebank.

Opleidingsziekenhuis

Het Catharina Ziekenhuis is een opleidingsziekenhuis. Wij bieden tal van opleidingsmogelijkheden voor artsen, verpleegkundigen en paramedische beroepen en werken daarin nauw samen met opleidingscentra en –ziekenhuizen in de regio. Dit kan betekenen dat uw behandeling, onderzoek of operatie (mede) uitgevoerd wordt door een zorgverlener in opleiding. Denk hierbij aan een arts in opleiding tot specialist, een co-assistent of een verpleegkundige in opleiding. Veiligheid is het allerbelangrijkste, daarom staat de zorgverlener in opleiding altijd onder supervisie van een gekwalificeerde zorgverlener. Indien u niet wenst geholpen te worden door een zorgverlener in opleiding, kunt u dit aangeven bij uw behandelend arts.

Vragen

Heeft u na het lezen van deze folder nog vragen? Neem dan contact op met de polikliniek Dermatologie.

Contactgegevens

Catharina Ziekenhuis
040 – 239 91 11
www.catharinaziekenhuis.nl

Spoedeisende Hulp
040 – 239 96 00

Polikliniek Dermatologie
040 – 239 72 70

Routenummer(s) en overige informatie over de afdeling Dermatologie kunt u terugvinden op www.catharinaziekenhuis.nl/dermatologie

© 2021 Catharina Ziekenhuis - Alle rechten voorbehouden