Catharina Ziekenhuis erkend als Topklinisch Expertisecentrum voor herseninfarct op jonge leeftijd

Een herseninfarct wordt vaak gezien als iets dat vooral oudere mensen overkomt. Toch krijgen ook jongere volwassenen ermee te maken. En voor hen zijn de gevolgen vaak groot. Werk valt weg, een gezin draait door en de vraag of het nog een keer gebeurt, hangt steeds op de achtergrond. Juist daarom is het belangrijk dat artsen niet alleen snel behandelen, maar ook precies uitzoeken waarom het infarct is ontstaan.

Voor die groep heeft het Catharina Ziekenhuis nu van STZ, Stichting Topklinische Ziekenhuizen, een erkenning gekregen voor Young Stroke. Dat is belangrijk voor patiënten die op jonge leeftijd een herseninfarct krijgen en bij wie de oorzaak niet meteen duidelijk is.

“Bij een jong iemand moet je vaak een heel ander pad volgen dan bij iemand op latere leeftijd”, zegt neuroloog Inge van Uden. “Het infarct zelf is niet anders, maar je moet wel naar andere oorzaken op zoek.”

Je moet niet alleen naar de leeftijd kijken, maar vooral naar het verhaal erachter

Grens is niet altijd hard

Bij oudere patiënten is de oorzaak vaak sneller te vinden. Denk aan slagaderverkalking, hartritmestoornissen, hoge bloeddruk of verhoogd cholesterol. Maar bij een jonge patiënt ligt dat vaak anders. “Als iemand 35 is, hebben de bloedvaten meestal nog niet jarenlang onder druk gestaan”, vertelt Van Uden. “Dan moet je verder kijken. Is er een erfelijke aanleg, een scheurtje in een bloedvatwand, een stollingsstoornis of een afwijking in het hart?”

De grens van jong en oud is daarbij niet altijd hard. In de medische literatuur wordt vaak rond de 50 jaar aangehouden, maar in de praktijk kijken artsen vooral naar de patiënt die voor hen zit. Een vitale man of vrouw van 56 zonder duidelijke risicofactoren kan nog steeds passen in de aanpak van Young Stroke. Andersom kan iemand van 44 met jarenlang roken, ernstig overgewicht en hoge bloeddruk juist meer lijken op de groep waarbij bekende risicofactoren een grote rol spelen. “Je moet niet alleen naar de leeftijd kijken, maar vooral naar het verhaal erachter”, zegt de neuroloog.

Het speurwerk naar de oorzaak van een Young Stroke maakt een groot verschil voor de behandeling. Wie een scheurtje in een bloedvatwand heeft na een val van de fiets, heeft iets anders nodig dan iemand met een ontsteking in een bloedvat of een opening in het hart. “Het is ontzettend belangrijk om te weten wat de oorzaak is van een herseninfarct en daar de behandeling op af te stemmen”, aldus Van Uden.

Je kunt er aan de buitenkant hersteld uitzien, maar nog steeds merken dat denken, plannen of omgaan met drukte lastiger is geworden

Kans op tweede infarct kleiner

Dat levert patiënten veel op. Niet alleen omdat de behandeling beter past, maar vooral omdat de kans op een tweede infarct gerichter kleiner kan worden gemaakt. “Als je de oorzaak kent, kun je ook beter iets doen om herhaling te voorkomen”, weet Van Uden. “En dat is juist bij jonge mensen heel belangrijk.”

Die noodzaak voelt deze groep vaak extra sterk. “De impact is op jonge leeftijd meestal groter”, zegt zij. “Je werk vraagt iets van je, je gezin vraagt iets van je en je leeft in een omgeving met veel prikkels. Dan kan hetzelfde herseninfarct harder binnenkomen dan op hogere leeftijd.”

Dat merkt het team ook in de praktijk. Sommige patiënten houden last van overprikkeling, geheugenproblemen of moeite met bewegen. Anderen herstellen op het eerste gezicht goed, maar lopen later toch vast op werk of thuis. “Je kunt er aan de buitenkant hersteld uitzien, maar nog steeds merken dat denken, plannen of omgaan met drukte lastiger is geworden”, vertelt Van Uden.

De erkenning van STZ laat zien dat het Catharina Ziekenhuis die zorg in huis heeft. Patiënten worden hier niet alleen acuut behandeld, maar kunnen daarna ook verder onderzocht worden door een team van verschillende specialisten. Soms blijkt een opening in het hart een verklaring; ook het sluiten daarvan gebeurt in het Catharina Ziekenhuis. Neurologen, cardiologen, internisten, radiologen, verpleegkundig specialisten en revalidatieartsen kijken samen naar wat er aan de hand is en wat iemand daarna nodig heeft.

“Als je niet de goede lijntjes met elkaar hebt, kom je er uiteindelijk niet uit”, zegt Van Uden. “Juist doordat we hier samen optrekken, kunnen we beter zoeken naar de echte oorzaak.”

Soms is er al veel gedaan, maar blijft de vraag toch open. Dan kan het helpen om samen nog eens goed te kijken

Meer duidelijkheid in een onzekere periode

Dat is niet alleen prettig voor patiënten uit Eindhoven en omgeving. Het ziekenhuis wil ook een plek zijn waar collega’s uit de regio terechtkunnen als een oorzaak onduidelijk blijft. “We willen graag meedenken”, vertelt de neuroloog. “Soms is er al veel gedaan, maar blijft de vraag toch open. Dan kan het helpen om samen nog eens goed te kijken.”

Voor patiënten betekent dat vooral meer duidelijkheid in een onzekere periode. Niet blijven hangen in het gevoel dat er ‘iets’ is gebeurd zonder duidelijke verklaring, maar verder zoeken totdat helder is wat nodig is. “Bij jonge mensen ben je niet klaar als de eerste onderzoeken niets laten zien.”

Naast deze nieuwe erkenning kreeg het Catharina Ziekenhuis van STZ onlangs ook opnieuw de erkenning voor het expertisecentrum niet-functionerende knie- en heupprothesen.